12 Eylül'ü yaşayanların tamamı

] iKsiR [

12 Eylül'ü yaşayanların tamamı, yaşadıklarının tamamını yazmış ya da

anlatmış değiller. Anılar bazen kitaplarla, bazen demeçlerle parça parça

belleklerden tarihe notlar olarak akıyor.

CHP Genel Başkanı Deniz Baykal'ın anlattıklarını Radikal yazarı Murat
Yetkin'den

okuyalım: (Spor Sitesi'nden aktardık)

BAYKAL: DARBEYLE OLMAZ...

12 Eylül 2007 06:3112 Eylül'ün yıldönümünde Baykal'ın çok ilginç darbe anısı
ve

konuyu bugüne bağlamasını Murat Yetkin yazdı..

Murat Yetkin/Radikal

'Darbe çözüm değil'

CHP'nin 9 Eylül'de Anıtkabir'de örgütlediği yürüyüşten bir gün önce Deniz
Baykal'a bir

telefon geldi.

Bir baba, Baykal'dan o gece küçük oğlunun Çeşme'deki düğününe katılmasını
rica

ediyordu.

Durumu parti arkadaşlarıyla danıştı; "Gitmek zorundasınız" dediler.

O akşam 17.20 uçağıyla İzmir'e uçtu.

Düğüne katıldı, sabah 07.20 uçağıyla Ankara'ya döndü, Anıtkabir'e biraz da o
yüzden
partililerle randevulaştığı saat 9'dan geç geldi.

Baykal üzerinde bu kadar hatırı olan babanın adı, Mehmet Aras idi. 12 Mart
1971 askeri

darbesi ardından tanışmışlardı. 12 Mart olduğunda Baykal, Yassıada'daki
Deniz

Yedeksubay Okulu'nda askerlik görevini yapıyordu. Hafta sonu Ankara'ya
izinli gittiğinde

şoke oldu. Olcay hanımın Bahçelievler'de bir zemin katında büyüğü altı
yaşındaki Aslı

olmak üzere iki küçük çocukla kaldığı evi gece yarısı askerler basmıştı. Bir
albay ve

beraberindekiler, Baykal'ın bütün yazışma, kitap ve evraklarına el koymuştu.
İçinde bir

şey var mı diye yataklar süngüyle delinmişti.

Baykal okula dönünce, okul komutanı albay "Yazıklar olsun" demişti,
"Koynumuzda

yılan beslemişiz". Okulun dönem birincisi olarak kütüğe o plaket çakacaktı.
Okul

yönetimi baskıyla bazı öğretmenlere not değiştirterek onu ikinci yaptılar ve
sürgün

niyetine İskenderun'a gönderdiler.

O sırada, notu düşürmeyi reddeden bir öğretmen, bir deniz yüzbaşı, Baykal'a
yanaştı,
elindeki banka cüzdanını gösterdi. "Bütün hesabım bu" dedi; "Sıkıntıdasınız.
İstediğiniz

kadarını kullanın, sonra ödersiniz." Baykal o paraya dokunmadı, ama o
yüzbaşıyı da

unutmadı. İşte Baykal'dan zor bir anında hatır daveti yapan Mehmet Aras, o
deniz

yüzbaşısıydı.

Baykal 12 Eylül 1980'i Antalya'da karşıladı. Meclis kapatılmış, Başbakan
Süleyman

Demirel ve anamuhalefet CHP'nin başındaki Bülent Ecevit, gözaltına alınıp

Hamzakoy'a götürülmüş, 30 kadar CHP milletvekili tutuklanmıştı. Baykal
yüzünden

otobüsün her 80 kilometrede askeri barikatta durdurulup, telsiz emriyle
bırakıldığı uzun

bir otobüs yolculuğuyla Ankara'ya geldi. Gözaltındaki milletvekili
yakınlarına telefon

edip moral vermeyi üstlenmişti.

Birkaç gün sonra CHP yönetiminden arkadaşı ve komşusu Hikmet Çetin geldi.
"Araba

yıkıyordum" dedi, "Bir askeri cip durdu. İçinden bir teğmen çıktı. Baykal'a
tebligat var,

ama askerlerle gitmeyelim, ayıp olur dedi, benden rica etti. Seni saat
17.00'de Merkez

Komutanlığı'nda istiyorlarmış".

O sırada kızı Aslı okuldan geldi. Baykal, "Bir yandan durumu anlatıyor, bir
yandan da

devlete düşmanlık duymasın diye her dediğimi tartarak söylüyordum" diye o
günü

hatırlıyor. Ama o her cümlenin sonunda bana 'Ama niye sen, baba?'

diye soruyordu. 'Hâlâ içimde acıdır.'

Partililer eve gelir, konvoy oluşturulur. Baykal, Turhan Güneş'in Peugeot

otomobilindedir. Komutanlık nizamiyesinde Baykal elini bagajdaki valize
atınca Güneş

"Bırak onu" diye azarlar ve valizi kapıp taşırken, kapıda bekleyen albayı
göstererek

Baykal'a müthiş bir siyaset dersi verir: "Demek istiyorum ki, Baykal'ın
valizini taşıyan,

Kıbrıs Fatih'i Turhan Güneş'tir. Onu göstermek istiyorum."

"Bir ay sonra bıraktılar" diye anlatıyor Baykal, "Ne suçlama, ne yargılama.
Sonra CHP'yi

yeniden kurmak istiyoruz diye yeniden tutukladılar, bu sefer de
Zincirbozan'da dört ay

geçirdik. Yıllarca